Uzun analiz / Kupa tarihi
Finale çıkmak mı, kupayı bitirmek mi?
Dört kupada finale kaç kez çıktık, kaçını kazandık? Beş kulübü kupa türü, tek maç–iki ayak ve tarihsel dönemler üzerinden karşılaştırdık.
Güncellendi: 29 Ekim 2026
En çok kupa ile en yüksek final oranı aynı soru değil
Bir takımın kupa sayısına baktığımızda iki ayrı başarıyı birlikte görüyoruz: Finale kadar gelebilmek ve oraya geldiğinde kazanmak. Bunları ayırmadan “en iyi final takımı” demek, çok az final oynayanla yıllarca son maça kalan takımı aynı ölçüde değerlendirmek olur. Bu kez Türkiye Kupası’yla sınırlı kalmadık; Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık ve Süper Kupa finallerini de aynı dosyada topladık.
Arşivde karşılıklı iki finalist bulunan 150 kupa kararı var. Galatasaray bunların 59’unda finalist, 41’inde kazanan oldu. Fenerbahçe 52 finalde 24, Beşiktaş 47’de 27, Trabzonspor 42’de 25 kupa aldı. Bursaspor’u da dört büyüğün dışındaki bir karşılaştırma olarak ekledik: 12 finalde üç kupa. Yalnız toplam kupada değil, finale geldiğinde kazanma oranında da bu beşli içinde Galatasaray önde.
Fotoğraf bilgisi
Görsel kaydı ve kullanım bilgileri ↗Önce kupaların katılma koşullarını ayırmak gerekiyor
Türkiye Kupası’nda finale gitmek, farklı turlardan geçmeyi gerektiriyor. Cumhurbaşkanlığı ve Süper Kupa’da ise ligde veya kupada alınan derece finalin kapısını açabiliyor. Başbakanlık Kupası’nın davet koşulları da dönemler içinde değişti. Bu yüzden buradaki “final payı”, takımın final sayısının kapsamdaki bütün finallere oranı; katıldığı her organizasyonda finale çıkma ihtimali değil. Bütün kulüplerin bütün yıllardaki giriş hakkını aynı biçimde bilmeden ikinci oranı hesaplamadık.
1967/68’de Fenerbahçe’ye maç oynanmadan verilen Cumhurbaşkanlığı Kupası’nı final saymadık; karşısında finalist yoktu. Buna karşılık tescilli bir eşleşmenin hükmen bitmesi kayıtta kaldı. Galatasaray’ın 1963/64 Türkiye Kupası ve 2023 Süper Kupa diye anılan 2024’teki karar bu kapsamda. Bunlar saha içinde tamamlanmış final galibiyetiyle aynı olay olmadığı için, sahada biten finallerle kontrolü de ayrıca yaptık.
Tablodaki sayılar
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
 Galatasaray | 59 | 41 | 69,5 | 39,3 |
 Fenerbahçe | 52 | 24 | 46,2 | 34,7 |
 Beşiktaş | 47 | 27 | 57,4 | 31,3 |
 Trabzonspor | 42 | 25 | 59,5 | 28 |
 Bursaspor | 12 | 3 | 25 | 8 |
Türkiye Kupası
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 24 | 19 | 79,2 | 37,5 |
| Fenerbahçe | 18 | 7 | 38,9 | 28,1 |
| Beşiktaş | 17 | 11 | 64,7 | 26,6 |
| Trabzonspor | 18 | 10 | 55,6 | 28,1 |
| Bursaspor | 6 | 1 | 16,7 | 9,4 |
Cumhurbaşkanlığı Kupası
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 16 | 10 | 62,5 | 50 |
| Fenerbahçe | 12 | 5 | 41,7 | 37,5 |
| Beşiktaş | 15 | 7 | 46,7 | 46,9 |
| Trabzonspor | 10 | 7 | 70 | 31,3 |
| Bursaspor | 1 | 0 | 0 | 3,1 |
Başbakanlık Kupası
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 7 | 5 | 71,4 | 20 |
| Fenerbahçe | 15 | 8 | 53,3 | 42,9 |
| Beşiktaş | 8 | 6 | 75 | 22,9 |
| Trabzonspor | 11 | 5 | 45,5 | 31,4 |
| Bursaspor | 3 | 2 | 66,7 | 8,6 |
Süper Kupa
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 12 | 7 | 58,3 | 63,2 |
| Fenerbahçe | 7 | 4 | 57,1 | 36,8 |
| Beşiktaş | 7 | 3 | 42,9 | 36,8 |
| Trabzonspor | 3 | 3 | 100 | 15,8 |
| Bursaspor | 2 | 0 | 0 | 10,5 |
Tek maçlı finaller
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 44 | 31 | 70,5 | 37 |
| Fenerbahçe | 44 | 20 | 45,5 | 37 |
| Beşiktaş | 40 | 23 | 57,5 | 33,6 |
| Trabzonspor | 34 | 21 | 61,8 | 28,6 |
| Bursaspor | 9 | 3 | 33,3 | 7,6 |
İki ayaklı finaller
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 15 | 10 | 66,7 | 48,4 |
| Fenerbahçe | 8 | 4 | 50 | 25,8 |
| Beşiktaş | 7 | 4 | 57,1 | 22,6 |
| Trabzonspor | 8 | 4 | 50 | 25,8 |
| Bursaspor | 3 | 0 | 0 | 9,7 |
İlk 35 sezon · 1959–1992/93
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 30 | 22 | 73,3 | 36,6 |
| Fenerbahçe | 25 | 12 | 48 | 30,5 |
| Beşiktaş | 23 | 11 | 47,8 | 28 |
| Trabzonspor | 23 | 13 | 56,5 | 28 |
| Bursaspor | 8 | 3 | 37,5 | 9,8 |
Sonraki 33 sezon · 1993/94–2025/26
| Kulüp | Final | Kupa | Kazanma % | Final payı % |
|---|---|---|---|---|
| Galatasaray | 29 | 19 | 65,5 | 46 |
| Fenerbahçe | 23 | 9 | 39,1 | 36,5 |
| Beşiktaş | 22 | 14 | 63,6 | 34,9 |
| Trabzonspor | 19 | 12 | 63,2 | 30,2 |
| Bursaspor | 4 | 0 | 0 | 6,3 |
Türkiye Kupası’nda tekrar tekrar finale gelmek
Türkiye Kupası tablosunda Galatasaray 24 finalin 19’unu kazandı. Fenerbahçe’nin 18 finaline karşı yedi kupa var; Trabzonspor da 18 final oynadı, onunu kazandı. Beşiktaş 17 finalden 11 kupayla çıktı. Bunlar, Fenerbahçe’nin az final oynadığı için toplam kupada geride kaldığı açıklamasını yetersiz bırakıyor: Trabzonspor’la aynı sayıda finalde daha az kupa aldı.
Bursaspor’un altı finalde tek şampiyonluğu ise başka bir örneklem. Buradan kulübün “final karakteri” hakkında kesin sonuç çıkarmak fazla iddialı olur. Rakip gücü, kadronun o sezonki durumu ve tek maçın olayları değişiyor. Yine de final sayısıyla kazanılan kupayı yan yana koymak, toplam kupa sayısının gizlediği fırsat farkını gösteriyor.
Diğer üç kupada sıralama aynı kalmadı
Başbakanlık Kupası’nda Fenerbahçe sekiz zaferle bu beşlinin en çok kazananı; fakat 15 final oynadı. Beşiktaş sekiz finalin altısını kazandığı için oranı daha yüksek. Cumhurbaşkanlığı Kupası’nda Galatasaray on kupa aldı; Trabzonspor on finalde yedi zaferle daha yüksek bir kazanma oranı yakaladı. Böylece “her tür finalde aynı takım üstün” demek yerine, kupaya göre değişen bir tablo görüyoruz.
Süper Kupa’da Trabzonspor’un üç finalde üç zaferi var. Bu kusursuz oran dikkat çekiyor, ama Galatasaray’ın 12 finaldeki yedi kupasıyla aynı büyüklükte bir sınama değil. Kupa bazındaki tabloları final sayısıyla birlikte vermemizin nedeni bu. Üçte üçün bir sonraki final için yüzde yüz kazanma ihtimali anlamına geldiğini söylemiyoruz.
İki maçlı final, tek maçlı finalden farklı bir sınama
Arşivdeki 150 kararın 31’i iki ayaklı, 119’u tek maçlı formatta. İki ayaklı finaller Türkiye Kupası’ndan geliyor. Galatasaray bu formatta 15 eşleşmenin onunu kazandı; Fenerbahçe ve Trabzonspor sekizer eşleşmede dörder, Beşiktaş yedi eşleşmede dört kupa aldı. Bursaspor’un üç iki ayaklı finalinden kupa çıkmadı.
Tek maçlılarda Galatasaray 44’te 31, Beşiktaş 40’ta 23, Trabzonspor 34’te 21 ve Fenerbahçe 44’te 20 kez kazandı. Ancak buradan iki ayağın herhangi bir takıma neden daha uygun olduğunu çıkaramayız: Formatla birlikte dönem, kupa ve finalist havuzu da değişti. Sonucu bir format etkisi saymak için aynı güçteki rakiplerle benzer dönemleri karşılaştırmak gerekirdi.
İlk dönem ile son dönem aynı kupa takvimine sahip değildi
Lig arşiviyle aynı sınırı kullanıp 1959–1992/93 ile 1993/94–2025/26’yı ayrıca ayırdık. Bunlar ilk 35 ve sonraki 33 lig sezonuna karşılık geliyor; iki ayrı 35 sezon değil. Başbakanlık Kupası’nın 1959 öncesi finalleri genel toplamda kaldı, bu iki dönemden birine zorla yerleştirilmedi. Cumhurbaşkanlığı’nın bitmesi ve Süper Kupa’nın başlaması da dönemlerin eş kupa takvimi olmadığını hatırlatıyor.
Dönem tablolarında bu yüzden hem final sayısını hem kazanma oranını birlikte tuttuk. Çok finalin oynandığı bir dönemde daha çok kupa alma fırsatı vardı; bir kulübün düşük final sayısı yalnız o dönemdeki kupa performansından değil, katılım şartlarından da kaynaklanabiliyor. Bu ayrım, eski ve yeni başarıları aynı fırsat seti varmış gibi saymamızı önlüyor.
Bu kapsamda en güçlü bitirici Galatasaray
Bu beş kulübün bütün kayıtlı final kararlarını birlikte aldığımızda cevap Galatasaray: 59 finalde 41 kupa, yaklaşık yüzde 69,5. Saha içinde tamamlanmayan iki kazanımı dışarıda bıraktığımızda da 57’de 39 ile yaklaşık yüzde 68,4; grubun en yüksek oranı değişmiyor. Üstelik bu, yalnız üç veya dört finalden gelen küçük bir örneklem değil.
Bu sonuç, her kupada veya her dönemde Galatasaray’ın ilk sırada olduğu anlamına gelmiyor. Başbakanlık’ta Fenerbahçe’nin toplamı, Cumhurbaşkanlığı ve Süper Kupa’da Trabzonspor’un oranları farklı güçlü yanlar gösterdi. Daha dar ve savunulabilir çıkarım şu: Bu dört kupanın tarihsel finallerini birlikte değerlendirdiğimizde Galatasaray, çok finale çıkmayı yüksek kazanma oranıyla en iyi birleştiren takım oldu. Bu bir sonraki finalin tahmini değil, geride kalan fırsatların nasıl kullanıldığının özeti.